Kredyt gotówkowy a pożyczka: czym się różnią?

• Kredyt gotówkowy jest rodzajem kredytu bankowego. Pożyczkę może udzielić bank, firma pożyczkowa albo osoba prywatna.
• Kredyt bankowy podlega przede wszystkim Prawu bankowemu, a pożyczka jest regulowana głównie przez Kodeks cywilny.
• Wiele kredytów gotówkowych można przeznaczyć na dowolny cel, lecz nie wynika to automatycznie z samej nazwy produktu.
• Pożyczka od przedsiębiorcy dla konsumenta może być kredytem konsumenckim w rozumieniu ustawy z 12 maja 2011 r.
• O koszcie nie decyduje samo oprocentowanie nominalne. Trzeba sprawdzić RRSO, całkowitą kwotę do spłaty i opłaty dodatkowe.

Czym jest kredyt gotówkowy?

Kredyt gotówkowy jest rodzajem kredytu bankowego. Udziela go bank, a zasady umowy wynikają przede wszystkim z Prawa bankowego oraz, gdy klient jest konsumentem, z ustawy o kredycie konsumenckim.

Bank udostępnia środki na warunkach określonych w umowie, a kredytobiorca zobowiązuje się zwrócić kapitał wraz z odsetkami i innymi uzgodnionymi kosztami. Zwykle spłata odbywa się w miesięcznych ratach, choć szczegóły zależą od oferty.

Określenie „gotówkowy” nie oznacza, że pieniądze są wypłacane w banknotach. Najczęściej trafiają na rachunek klienta. Wiele takich kredytów jest oferowanych na dowolny cel, ale przed podpisaniem trzeba sprawdzić, czy umowa nie przewiduje ograniczeń.

Czym jest pożyczka?

Pożyczka to umowa, w której pożyczkodawca przekazuje pożyczkobiorcy pieniądze albo rzeczy oznaczone co do gatunku, a pożyczkobiorca zobowiązuje się je zwrócić. W przypadku pożyczki pieniężnej środki stają się własnością pożyczkobiorcy.

Pożyczki może udzielić bank, instytucja pożyczkowa lub osoba prywatna. Dlatego pojęcie „pożyczka” obejmuje zarówno finansowanie od firmy, jak i prostą umowę między członkami rodziny.

Pożyczka od przedsiębiorcy udzielana konsumentowi może podlegać ustawie o kredycie konsumenckim. Pożyczka prywatna między osobami fizycznymi ma inny charakter, a zakres ochrony konsumenckiej nie działa w niej tak jak przy umowie z firmą.

Kredyt gotówkowy a pożyczka, najważniejsze różnice

Różnica między kredytem gotówkowym a pożyczką polega przede wszystkim na tym, że kredyt gotówkowy jest produktem bankowym, natomiast pożyczka jest szerszą kategorią umowy. Sama nazwa produktu nie przesądza jeszcze o jego koszcie ani opłacalności.

Kredyt konsumencki a kredyt gotówkowy i pożyczka

Kredyt konsumencki to kategoria prawna, a nie synonim kredytu bankowego. Może obejmować między innymi kredyt gotówkowy, pożyczkę od firmy oraz kredyt na karcie kredytowej.

O tym, czy dana umowa jest kredytem konsumenckim, decydują między innymi status stron, kwota i konstrukcja zobowiązania. Dlatego pożyczka udzielana konsumentowi przez przedsiębiorcę może być jednocześnie pożyczką, kredytem konsumenckim i produktem pozabankowym.

Przy zawieraniu umowy konsument powinien otrzymać formularz informacyjny. Ułatwia on porównanie RRSO, całkowitej kwoty do spłaty, prowizji, odsetek oraz innych opłat przed podpisaniem dokumentów.

Jak porównywać koszty kredytu i pożyczki?

Nie oceniaj oferty wyłącznie po oprocentowaniu nominalnym. Pokazuje ono koszt odsetek, ale nie musi uwzględniać wszystkich opłat związanych z uzyskaniem i obsługą finansowania.

RRSO pomaga porównywać całkowity koszt ofert o podobnej kwocie i okresie spłaty. Trzeba jednak sprawdzić założenia przykładu reprezentatywnego, ponieważ wynik zależy między innymi od czasu trwania umowy i sposobu naliczania opłat.

Przed podpisaniem sprawdź także prowizję, obowiązkowe ubezpieczenie, opłatę przygotowawczą, koszt prowadzenia rachunku, harmonogram rat i konsekwencje opóźnienia. Limity kosztów pozaodsetkowych oraz inne zmienne zasady należy zweryfikować w przepisach obowiązujących w dniu zawierania umowy; ten tekst opisuje ogólne zasady obowiązujące w Polsce, bez wskazywania zmiennych stawek.

Prawa konsumenta przy kredycie i pożyczce

Jeżeli umowa spełnia warunki kredytu konsumenckiego, konsument ma co do zasady 14 dni na odstąpienie od niej bez podawania przyczyny. Po odstąpieniu powinien zwrócić otrzymany kapitał oraz odsetki za okres korzystania z pieniędzy, zgodnie z zasadami i terminami wskazanymi w umowie.

Wcześniejsza spłata kredytu konsumenckiego powinna prowadzić do proporcjonalnego rozliczenia całkowitego kosztu kredytu. Dotyczy to kosztów przypadających na okres, o który skrócono umowę, choć sposób rozliczenia konkretnej opłaty może wymagać analizy dokumentów.

Zakres ochrony zależy od rodzaju umowy i statusu stron. Przy pożyczce prywatnej nie należy automatycznie zakładać, że wszystkie uprawnienia przysługujące konsumentowi w relacji z firmą będą miały zastosowanie.

Na co uważać przed podpisaniem umowy?

Oferta pozabankowa nie jest automatycznie nieuczciwa, a kredyt bankowy nie zawsze będzie tańszy. Ryzyko wynika z konkretnej ceny, warunków spłaty, zabezpieczeń i konsekwencji opóźnienia.

1. Ustal, kto jest stroną umowy i w jakim charakterze udziela finansowania.
2. Poproś o formularz informacyjny oraz porównaj go z ostateczną umową.
3. Sprawdź RRSO, całkowitą kwotę do spłaty, prowizję, odsetki i wszystkie opłaty dodatkowe.
4. Przeczytaj zasady odstąpienia, wcześniejszej spłaty, wypowiedzenia i naliczania kosztów za opóźnienie.
5. Zweryfikuj załączniki, obowiązkowe ubezpieczenie i warunki ewentualnej promocji.
6. Jeśli pożyczkodawcą jest firma, sprawdź jej dane oraz wpis w odpowiednim rejestrze Komisji Nadzoru Finansowego. Wpis nie jest rekomendacją, gwarancją bezpieczeństwa ani potwierdzeniem opłacalności oferty.

Przy wątpliwościach dotyczących praw konsumenta pomocne są materiały Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz treść obowiązujących przepisów. Nie podpisuj dokumentów, których kosztów i zasad spłaty nie potrafisz samodzielnie odtworzyć.

Najkrócej: kredyt gotówkowy zawsze jest kredytem bankowym, a pożyczka może pochodzić od różnych podmiotów. O wyborze nie powinno decydować samo określenie produktu, lecz pełny koszt, zakres ochrony i warunki zapisane w umowie.